Zapraszamy na spotkanie z wyjątkowym gliwiczaninem, Czesławem Ratką, tłumaczem i wydawcą pierwszego polskiego przekładu poematu Araukana autorstwa Alonsa de Ercilla y Zúñiga, opowiadającego o hiszpańskiej konkwiście terenów dzisiejszego Chile w XVI wieku.

„Araukana” (hiszp. „La Araucana”) to perła renesansowej poezji epickiej, uważana za epopeję narodową Chilijczyków. Jej autor, Alonso de Ercilla y Zúñiga, hiszpański szlachcic urodzony w 1533 roku, napisał utwór po wyprawie do Nowego Świata, gdzie uczestniczył w walkach o opanowanie terytoriów chilijskich, zamieszkałych przez bitnych i militarnie zorganizowanych Araukanów (Mapuczów), którzy jak żaden inny lud amerykański bronili swej niepodległości przez prawie trzy i pół stulecia (ich kraj zachował niezależność aż do XIX wieku). Pierwsza 15-pieśniowa księga ukazała się drukiem w 1569 roku i została entuzjastycznie przyjęta przez Hiszpanów. Wychwalał ją sam Cervantes, a później Voltaire. Zachęcony sukcesem Zúñiga wkrótce napisał dwie kolejne księgi „Araukany”, w których kontynuuje opowieści z pierwszego tomu.

Pod koniec 2013 roku ukazało się pierwsze polskie wydanie „Araukany” w przekładzie Czesława Ratki, nagrodzone prestiżową Nagrodę Instytutu Cervantesa za Tłumaczenie Literackie.

Czesław Ratka urodził się w 1952 roku, jest absolwentem Politechniki Śląskiej, mieszka w Gliwicach. Od kilkudziesięciu lat fascynuje się historią odkrycia i podboju Ameryki, a lektury tekstów z tej dziedziny stały się dla niego silnie umotywowaną inspiracją do nauki języka hiszpańskiego, umożliwiającą poznawanie relacji uczestników szesnastowiecznych wypraw odkrywczo-zdobywczych w oryginale. Z czasem ośmielił się do podjęcia własnych prób translatorskich: kilkanaście lat temu dokonał przekładu relacji Álvara Núñeza Cabeza de Vaca „Naufragios”. Pierwszą przymiarkę do przekładu „Araukany” podjął pięć lat temu. Dzięki uporowi i konsekwencji doprowadził tłumaczenie do końca, zajęło mu to ok. 4500 godzin.